Verlies je bij Keezen steeds van dezelfde familieleden? Dan is het tijd voor een paar goede Keezen tips. Geluk bepaalt welke kaarten je krijgt, maar wat je ermee doet maakt het verschil. Spelers die vooruit denken, zetten minder pionnen op de verkeerde plek en zitten minder vaak een hele ronde stil.
In deze gids lees je hoe je je kaarten slim indeelt, hoe je de vier en de zeven het beste gebruikt en waar je pionnen veilig staan. Je leert ook hoe je beter samenspeelt in teams en hoe je je honk vlot vult. Ken je de regels nog niet helemaal, lees dan eerst onze speluitleg van Keezenspel.
🃏 Je hand slim indelen
Je krijgt je kaarten voor een hele ronde in één keer. Daardoor is Keezen minder een spel van losse beurten dan het lijkt, want je plant eigenlijk vier of vijf zetten vooruit.
Zorg zo snel mogelijk voor een pion op het bord
Zolang al je pionnen in het startveld staan, kun je alleen iets met een aas of koning. Dat is vaker een probleem dan je denkt. In een spel van 52 kaarten zitten acht opzetkaarten. De kans dat je eerste hand van vijf kaarten er geen enkele bevat, is ongeveer 42 procent. Bij een hand van vier kaarten is het zelfs 50 procent. Heb je een opzetkaart, speel hem dan vroeg in de ronde, zodat je de rest van je kaarten kunt gebruiken om te lopen.
Bewaar een tweede opzetkaart als het kan
Heb je twee azen of koningen, dan hoef je ze niet allebei meteen te spelen. Staat je eerste pion al veilig op het bord, dan speel je eerst je loopkaarten. De tweede opzetkaart bewaar je voor het moment dat je eerste pion geslagen wordt of in het honk staat. Let wel op het einde van de ronde, want kaarten die je niet kunt spelen ben je kwijt.
Denk aan de spelplicht
Kun je een kaart spelen, dan moet je dat ook. Dat kan je pijn doen aan het einde van een ronde, wanneer je laatste kaart je dwingt een eigen pion te slaan of een goede plek te verlaten. Kijk daarom aan het begin van de ronde welke kaart het lastigst te spelen is. Speel die op een moment dat hij nog geen kwaad kan en bewaar flexibele kaarten zoals de zeven en de aas voor later.
Houd een boer achter de hand
De boer is je sterkste kaart tegen een tegenstander die bijna thuis is. Speel hem dus niet zomaar om een paar vakjes te winnen. Wacht liever tot een pion van een tegenstander vlak voor zijn honk staat en ruil die met een van je achterste pionnen.
⏪ De vier als sluiproute
De vier lijkt een strafkaart, omdat je achteruit moet. Gebruik je hem op het juiste moment, dan bespaar je juist bijna een heel rondje over het bord.
Achteruit langs je beginpositie
De ingang van je honk ligt vlak voor je beginpositie. Zet je een pion op en ga je daarna met een vier achteruit, dan staat die pion vier vakjes voor je beginpositie. Je hoeft dan niet meer het hele bord rond, want met een kleine kaart loop je je honk al in. Dat mag volgens de regels, want je mag achteruit over je eigen beginpositie heen. Je mag alleen niet achteruit je honk in.
Bewaar een vier voor een verse pion
Heb je een vier en een opzetkaart in dezelfde hand, speel ze dan bij voorkeur kort na elkaar. Eerst zet je de pion op en in een volgende beurt zet je hem vier vakjes achteruit. Zo sla je de lange weg over. Een vier die je speelt op een pion halverwege het bord kost je alleen maar vier vakjes.
Let op wat er achter je beginpositie staat
Na die vier staat je pion niet meer beschermd. Andere spelers die hun ronde bijna af hebben, komen juist langs dat stuk van het bord. Kijk dus eerst of er een tegenstander vlak achter je staat die je met een kleine kaart kan slaan.
Een vier tegen een tegenstander
Staat een tegenstander precies vier vakjes voor je, dan kun je hem met een vier slaan door achteruit op zijn vakje te landen. Omgekeerd geldt hetzelfde. Een pion die vier vakjes achter jou staat, kan jou met een vier niet raken, maar een pion die vier vakjes verder staat wel.
🛡️ Veilig staan en blokkeren
Op het bord is geen enkel vakje echt veilig, behalve je beginpositie en je honk. Je kunt wel inschatten hoe groot de kans is dat iemand je raakt, want niet elke afstand is met één kaart te overbruggen.
Welke afstanden zijn gevaarlijk?
Een tegenstander kan je slaan als hij met één kaart precies op jouw vakje uitkomt. Dat lukt alleen met de afstanden in deze tabel.
| Afstand tot de tegenstander | Kan hij je slaan? | Met welke kaart |
|---|---|---|
| 1 tot 10 vakjes achter je | Ja | Aas (1), zeven (tot 7) of een gewone kaart van 2, 3, 5, 6, 8, 9 of 10 |
| 11 vakjes achter je | Nee | Geen kaart loopt precies 11 vakjes |
| 12 vakjes achter je | Ja | Dame |
| 13 of meer vakjes achter je | Nee | Geen kaart loopt zo ver |
| 4 vakjes voor je | Ja | Vier (achteruit) |
De boer telt niet mee, omdat die van plaats ruilt in plaats van te slaan. Een boer kan elke pion raken die niet op zijn beginpositie of in een honk staat. Staat een van je pionnen ver vooruit, dan is hij dus nooit helemaal veilig zolang er nog boeren in het spel zijn.
Kies het minst gevaarlijke vakje
Heb je de keuze tussen twee zetten, kijk dan naar de pionnen van je tegenstanders achter je. Een plek op 11 of op 13 vakjes en meer afstand is tijdelijk veilig. Een plek op 4 vakjes achter een tegenstander is extra riskant, omdat hij je dan met een vier kan terugslaan.
Blokkeren met je beginpositie
Een pion op zijn beginpositie mag niemand inhalen, slaan of ruilen. Daarmee houdt hij iedereen tegen die erachter staat. Laat je verse pion daar dus gerust een paar beurten staan als een tegenstander net achter je beginpositie richting zijn honk loopt. Hij moet dan wachten tot jij weggaat of een andere pion verzetten.
7️⃣ De zeven optimaal gebruiken
De zeven is de flexibelste kaart van het spel, omdat je de zeven stappen mag verdelen over twee pionnen. Speel hem daarom zelden als gewone kaart van zeven vakjes.
Twee dingen tegelijk doen
Met één zeven kun je een pion in veiligheid brengen en met de andere een tegenstander slaan. Staat een tegenstander drie vakjes voor je ene pion, dan loop je met die pion drie vakjes en sla je hem. De overige vier stappen gebruik je voor een andere pion, bijvoorbeeld om hem van een gevaarlijke afstand af te halen.
Precies uitkomen in je honk
In je honk moet je precies uitkomen en je mag er niet over je eigen pionnen heen. Juist daar redt de zeven je vaak. Moet je ene pion nog twee vakjes en je andere vijf, dan los je met één kaart allebei op. Bewaar daarom aan het einde van een potje liever een zeven dan een hoge kaart.
Verdeel slim, niet zo veel mogelijk
Je hoeft de zeven niet altijd te verdelen. Soms is het beter om één pion zeven vakjes vooruit te zetten, zodat hij op 11 of 13 vakjes afstand van een tegenstander komt te staan. Kijk eerst waar je pionnen na de zet staan voordat je kiest.
Een gangbare huisregel
In veel spelgroepen slaat de zeven elke pion die je onderweg passeert. De officiële regels van Clown Games zeggen daar niets over. Spreek dus vooraf af of je met deze regel speelt, want hij maakt de zeven nog sterker.
🧮 Kaarten tellen
Bij Keezen hoef je geen kaartgeheugen als een bridgespeler te hebben. Een beetje bijhouden levert wel veel op, omdat een stapel altijd precies drie rondes meegaat.
Hoeveel van elke kaart zit erin?
| Spelers | Kaarten in de stapel | Van elke waarde |
|---|---|---|
| 2 | 26 | 2 (bijvoorbeeld 2 azen en 2 boeren) |
| 4 | 52 | 4 |
| 6 | 78 | 6 |
Let op de boeren
De boer is de kaart die je het meest kan kosten, dus die tel je als eerste. Speel je met vier spelers en zijn er in de eerste twee rondes al drie boeren gespeeld, dan is er nog maar één over. Heb je die zelf in je hand, dan weet je dat niemand je deze ronde kan ruilen. Je kunt dan rustig een pion vlak voor je honk laten staan.
De derde ronde is de duidelijkste
In de derde ronde van een stapel liggen alle overgebleven kaarten in de handen van de spelers. Alles wat nog niet gespeeld is, komt deze ronde dus nog voorbij. Alleen kaarten die iemand eerder zonder te spelen heeft ingeleverd, tel je niet mee. Weet je dat er nog twee dames en een vier in het spel zijn, dan kun je precies zien welke vakjes deze ronde gevaarlijk zijn.
Opzetkaarten tellen
Houd ook bij hoeveel azen en koningen er al geweest zijn. Zijn ze in de eerste rondes bijna allemaal gespeeld, dan is een geslagen pion van een tegenstander voorlopig echt uitgeschakeld. Dat maakt slaan aan het einde van een stapel extra waardevol.
🤝 Samenspelen in teams
Met vier of zes spelers win je pas als jij en je teamgenoot allebei klaar zijn. Een snelle eigen race heeft dus weinig zin als je teamgenoot ondertussen achterblijft.
Maak vooraf afspraken over overleggen
Volgens de regels bepalen teamgenoten samen welke kaart het gunstigst is. Hoeveel je over je hand mag vertellen, staat er niet bij. Spreek dat vooraf af met alle spelers, want het maakt veel uit voor het spel. Mag je niets zeggen, let dan extra goed op welke kaarten je teamgenoot speelt en welke hij bewaart.
Sla je teamgenoot niet per ongeluk
Je kunt ook pionnen van je teamgenoot slaan. Door de spelplicht gebeurt dat soms zonder dat je het wilt. Kijk aan het begin van de ronde welke kaarten in jouw hand op een pion van je teamgenoot kunnen landen. Speel die kaarten op een moment dat jullie pionnen niet op die afstand van elkaar staan.
Gebruik de boer ook voor je teamgenoot
De boer mag je ook gebruiken om met je teamgenoot te ruilen. Dat is handig als zijn pion vlak bij jouw honk staat en jouw pion vlak bij het zijne. Met één ruil staan jullie dan allebei bijna thuis.
Ben je binnen, help dan verder
Staan al jouw pionnen in je honk, dan blijf je kaarten krijgen en speel je voor je teamgenoot. Een koning die je zelf niet meer kunt gebruiken, zet dan een pion van je teamgenoot op. Het loont dus om één speler van het team snel binnen te spelen, zolang de ander niet helemaal stilvalt.
🏁 Het eindspel
Aan het einde van een potje draait alles om je honk. Je moet precies uitkomen, je mag niet over je eigen pionnen heen en pionnen in het honk mag je niet heen en weer schuiven. Een paar slordige zetten in het begin kunnen je hier een hele ronde kosten.
Zet je eerste pion helemaal achterin
Speel je eerste pion door naar de verste plek in je honk. Laat je hem op de eerste plek staan, dan blokkeert hij de ingang voor je andere pionnen. Je krijgt die dan niet meer binnen, omdat je niet over je eigen pion heen mag.
Reken je laatste stappen uit
Tel hoeveel vakjes elke pion nog nodig heeft om op een vrije plek in je honk te komen. Heeft een pion er nog drie nodig, dan heb je precies een drie nodig, een aas plus nog een kaart, of een zeven die je verdeelt. Houd zulke kaarten achter de hand zodra je pionnen dicht bij huis komen.
Houd de leider in de gaten
Staat een tegenstander met zijn laatste pion vlak voor zijn honk, dan is dit het moment voor je boer of je vier. Een pion in het honk kun je niet meer raken, dus je kans is weg zodra hij binnen is. Slaan of ruilen kost je soms een eigen zet, maar levert in deze fase vaak meer op dan zelf een paar vakjes vooruitgaan.
Pas op voor je eigen spelplicht
Zodra je pionnen bijna binnen zijn, heb je minder keuze. Een hoge kaart die nergens meer past, moet je toch spelen als het kan. Daardoor haal je soms een pion van een goede plek weg. Speel hoge kaarten daarom eerder in de ronde, nu je pionnen nog ruimte hebben.
⚠️ Veelgemaakte fouten van beginners
- Je eerste pion blijft vooraan in het honk staan. Daarmee blokkeer je de ingang en krijg je je andere pionnen niet meer binnen. Speel hem altijd door naar de verste plek.
- Je speelt je opzetkaarten te laat. Zonder pion op het bord kun je je loopkaarten niet gebruiken en lever je ze aan het einde van de ronde in.
- Je gebruikt de boer voor een paar vakjes winst. Die kaart is veel meer waard tegen een tegenstander die bijna thuis is.
- Je speelt de vier op een pion halverwege het bord. Bewaar hem liever voor een pion die net op zijn beginpositie staat, zodat je de sluiproute naar je honk kunt nemen.
- Je vergeet de spelplicht. Heb je aan het einde van de ronde alleen nog een lastige kaart, dan moet je die toch spelen. Dat geldt ook als je daarmee een eigen pion slaat.
- Je zet een pion op precies vier vakjes achter een tegenstander. Dan kan hij je met een vier achteruit slaan.
- Je let alleen op je eigen pionnen. In teams win je pas samen, dus houd ook de pionnen van je teamgenoot in de gaten.
❓ Veelgestelde vragen
Hoeveel geluk zit er in Keezen?
Geluk speelt een flinke rol. Bij vier spelers heb je ongeveer 42 procent kans dat je eerste hand geen aas of koning bevat. Je kunt dan die hele ronde niets doen. Wat je met je kaarten doet, bepaalt wel hoe vaak je wint. De volgorde van je kaarten, het moment waarop je de boer speelt en de plek waar je je pionnen neerzet maken over meerdere potjes duidelijk verschil.
Met hoeveel spelers is Keezen het leukst?
Je speelt met twee, vier of zes spelers. Met vier spelers in twee teams komt het spel het beste tot zijn recht, omdat je dan samen overlegt en het bord overzichtelijk blijft. Meer daarover lees je in onze Keezenspel review.
Mag je met de zeven slaan?
Ja, als je met een van je pionnen precies op het vakje van een andere pion uitkomt. In veel spelgroepen slaat de zeven ook elke pion die je onderweg passeert. Die regel staat niet in de officiële regels van Clown Games, dus spreek vooraf af of je ermee speelt.
Mag je met jokers spelen?
In de regels van Clown Games komen geen jokers voor. Sommige spelgroepen voegen ze toe als kaart die je als elke andere kaart mag gebruiken. Dat maakt het spel sneller en minder afhankelijk van een opzetkaart, maar het is een huisregel.
Moet je een kaart spelen als je daarmee je eigen pion slaat?
Ja. Kun je een kaart opgooien, dan ben je verplicht om dat te doen. Alleen als geen enkele kaart in je hand een geldige zet oplevert, leg je je kaarten weg en wacht je op de volgende ronde.
Keezenspel
Echt Hollands en oergezellig bordspel! Keezen is een combinatie van pesten en Mens Erger Je Niet. De spelkaart die je opgooit, bepaalt wat je met je p...[Lees Meer]
