In een ongerept land stromen oeroude energiebronnen door de diepe wateren, de glooiende heuvels, de eindeloze nachthemel en de onontgonnen ondergrondse tunnels. Vier facties strijden om de controle over deze bronnen, want wie ze bezit, kan de belangrijkste kracht van allemaal naar zijn hand zetten. In Echoes of Time draait alles om tijd zelf.
Echoes of Time is een kaartspel van Simone Luciani en Roberto Pellei, uitgegeven door Cranio Creations en in Nederland door 999 Games. Je bouwt een gezelschap van wezens en artefacten op, maar elke kaart heeft tijd nodig om actief te worden. In deze review lees je hoe het bijzondere tijdmechanisme werkt, voor wie het spel geschikt is en of het wachten de moeite waard is.
Een wereld waar geduld letterlijk een deugd is
Het thema van Echoes of Time klinkt als klassieke fantasy. Vier facties, gekoppeld aan water, bos, lucht en aarde, strijden om krachtbronnen in een magisch land. Eerlijk is eerlijk, dat verhaal blijft vooral decor. Je voelt tijdens het spelen weinig van facties die een wereld besturen. Wat wel overtuigt, is hoe het tijdsaspect uit het verhaal rechtstreeks in het kernmechanisme is verwerkt. Kaarten die je speelt, komen niet meteen in je gezelschap terecht. Ze belanden op een rij schuivende tijdstegels op je persoonlijke tableau en schuiven elke ronde één positie op. Pas wanneer een kaart van het tableau af schuift, wordt deze opgeroepen en mag je de effecten gebruiken. Krachtige kaarten plaats je verder naar links en hebben dus meer rondes nodig. In elke beslissing merk je dat tijd de echte grondstof van dit spel is.
De vormgeving is een van de sterkste kanten van het spel. Giovanni Calore tekende een dromerige nachtwereld vol watervallen, maanlicht en dierlijke personages, van duistere illusionisten tot helden van het woud. De tijdstableaus vormen samen met de schuivende tegels een doorlopend landschap, wat het geheel op tafel een verzorgde uitstraling geeft. Het schuiven zelf loopt alleen niet op elk tableau even soepel, de afwerking wisselt daarin per exemplaar. Ook liggen kaarten op een tegel overlappend, waardoor je ze soms even moet optillen om de effecten te lezen. Kleine smetjes op een verder fraaie productie.
Spelmateriaal
- 4 tijdstableaus (één per speler)
- 24 tijdstegels (6 per speler)
- 105 gezelschapskaarten
- 6 bronkaarten
- 8 actiestenen (2 per speler)
- 16 activatiefiches
- 40 overwinningspuntenfiches (32 van waarde 1, 8 van waarde 5)
- 1 startspelersfiche
Opzet van het spel
- Elke speler neemt een tijdstableau en legt dit voor zich neer.
- Elke speler neemt een set van 6 tijdstegels, plaatst er 5 op het tijdstableau en legt de zesde ernaast.
- Elke speler neemt 2 actiestenen en legt deze naast het tijdstableau.
- Maak een centrale voorraad van 12 overwinningspunten per speler. De rest vormt een reservevoorraad aan de zijkant van de tafel.
- Leg de activatiefiches als voorraad in het midden van de tafel.
- Kies willekeurig 1 bronkaart per speler en leg deze open in het midden. De overige bronkaarten gaan terug in de doos.
- Bepaal willekeurig de startspeler en geef deze het startspelersfiche.
- Schud de gezelschapskaarten tot een trekstapel en leg deze gedekt in het midden.
- Elke speler trekt 7 gezelschapskaarten.
Vóór de eerste ronde speelt elke speler alvast 1 kaart uit de hand op het eigen tableau, met betaling van alle kosten.
Hoe speel je Echoes of Time?
Het doel is om aan het einde van het spel de meeste overwinningspunten te hebben. Die verdien je met de kaarten in je gezelschap, met veroverde en versterkte bronnen en met overwinningspuntenfiches die je tijdens het spel verzamelt.
Elke ronde bestaat uit drie fases. In de tijdsfase schuiven alle spelers gelijktijdig hun tegels op. De tegel naast het tableau wordt links ingeschoven, waardoor rechts een tegel van het tableau af komt. Kaarten op die tegel worden opgeroepen in je gezelschap, waarbij directe effecten meteen afgaan. Daarna trekt iedereen 1 kaart.
In de actiefase plaats je om de beurt een actiesteen op je tableau om één van de vier hoofdacties uit te voeren. Je trekt 2 kaarten, je speelt 1 kaart uit je hand, je schuift 2 kaarten op je tableau vooruit, of je verovert of versterkt een bron. Voor het spelen van een kaart betaal je de kosten door kaarten af te leggen en plaats je de kaart op de aangegeven tegelpositie. Bronnen verover je met de gezamenlijke kracht van wezens uit je gezelschap, en je kunt ze ook afpakken van tegenstanders. Wie een veroverde bron versterkt, is deze voor de rest van het spel zeker. Daarnaast heb je vrije acties, zoals het activeren van vlameffecten in de kleur van de tegel die op dat moment naast je tableau ligt. Blauwe vlammen zijn vaak beschikbaar, rode maar één op de zes rondes, dus die effecten zijn een stuk krachtiger.
In de laatste fase van de ronde leggen spelers met meer dan 10 handkaarten af tot 10, komen de actiestenen en activatiefiches terug en schuift het startspelersfiche door. Het spel eindigt wanneer de centrale puntenvoorraad op is, wanneer een speler 12 kaarten in het gezelschap heeft of wanneer alle bronnen versterkt zijn.
De volledige speluitleg is terug te lezen in de spelregels.
Speleigenschappen
Echoes of Time speel je met 2 tot 4 spelers vanaf 12 jaar. De doos vermeldt 45 minuten, maar reken in de praktijk op zo’n 30 tot 50 minuten, korter met twee spelers en langer met vier. Het spel is verrassend toegankelijk. De vier hoofdacties zijn in een paar minuten uitgelegd en het spelen en schuiven van kaarten voelt vanaf de eerste ronde soepel en logisch. Alleen de symbolen op de kaarten vragen even gewenning. Tactisch is er genoeg te doen, want je plant vooruit met kaarten die pas over meerdere rondes actief worden en je timet je vlameffecten. Verwacht alleen geen zware breinbreker. Dit is een spel waarin je motor net lekker op gang komt wanneer het einde alweer in zicht is. Geluk speelt daarbij een merkbare rol. De trekstapel is groot, dus wie een strategie rond één factie bouwt, kan de benodigde kaarten de rest van het potje simpelweg niet meer tegenkomen. Door de korte speelduur voelt dat zelden echt zuur. De interactie loopt via de bronnen, die je van elkaar kunt afpakken, en via kaarten waarmee tegenstanders kaarten of punten verliezen. Het getouwtrek om een bron kan leuke momenten opleveren, al zijn de bronnen niet moeilijk te veroveren en blijft de strijd erom vrij bescheiden. Wie ook dat te venijnig vindt, kan de meegeleverde variant met lage interactie spelen. De herspeelbaarheid is prima, want de grote kaartenstapel en de wisselende bronnen maken elk potje anders. Buiten je eigen beurt blijf je betrokken, omdat de tijdsfase gelijktijdig verloopt en je wilt zien wat er bij je tegenstanders van het tableau schuift.
Voor wie is dit spel?
Echoes of Time is op zijn best als toegankelijk tussendoorspel voor een doordeweekse avond. Wie kennis wil maken met engine building zonder meteen een zwaar spel op tafel te leggen, zit hier goed. Ook ervaren spelers kunnen er plezier aan beleven, zolang ze een licht en vlot spel verwachten en geen diepe combomachine. Wie juist op zoek is naar een rijke engine builder waarin je strategie volledig tot bloei komt, zal het spel te beperkt vinden. Het spel komt het best tot zijn recht met drie of vier spelers. Met twee leunt het merkbaar meer op het geluk van het trekken van kaarten en mist de spanning bij de strijd om de bronnen.
Conclusie
Als vlot tussendoorspel doet Echoes of Time precies wat het moet doen. Het schuivende tijdmechanisme is origineel en soepel, de vormgeving is prachtig en de uitleg is zo gedaan. Daar staat tegenover dat het spel lichter is dan de grote doos doet vermoeden, dat trekgeluk merkbaar meespeelt en dat de strijd om de bronnen wat vlak blijft. Wie een diepe engine builder verwacht, komt bedrogen uit. Wie juist een toegankelijk en mooi spel zoekt voor een doordeweekse avond, haalt hiermee een prima titel in huis.
