Diep in een verlaten mijnschacht is het behoorlijk saai. De monsters die er ronddwalen hebben bedacht dat daar iets aan moet veranderen, en dus bouwen ze een spooktrein. Jij helpt ze daarbij, ronde na ronde, tegel na tegel. Ghosts Galore is een vlot tegeldraftspel van ontwerper Michael Luu, uitgegeven door Lookout Games en Asmodee.
In dit spel bouw je een eigen spoorkaart door slim te kiezen welke tegels je draft. Vervolgens leg je ze zo neer dat jouw monsters zo goed mogelijk scoren. In deze review leg ik uit hoe dat werkt en voor wie dit spel een aanrader is.
Een verlaten mijn vol leven
Het thema van Ghosts Galore is luchtig gehouden. Monsters die zich dus vervelen in een mijnschacht en besluiten een spooktrein te bouwen, het klinkt absurd, en dat is precies de bedoeling. De illustraties van Nele Diel ondersteunen die sfeer met stijlvolle, kleurrijke tekenfilmachtige figuren. Draken, geesten, vleermuizen, slijmen en weerwolven bewonen de tegels met karakter en humor.
Dat thema is niet puur decoratief. Elk monstertype scoort op een andere manier, en die scoreregels zijn met een beetje fantasie best thematisch aannemelijk. Vleermuizen willen bij elkaar zwermen, slijmen gedijen bij bochten in het spoor en geesten scoren beter als ze met genoeg soortgenoten op dezelfde weg reizen. Je hoeft de regels niet blind te memoriseren, omdat het thema een geheugensteuntje biedt.
De componenten zijn netjes en functioneel. De spelersborden zijn dubbelzijdig, de overzichtskaarten tonen alle scoringsregels in één oogopslag en de kleine mijnkarretjes geven het draftsysteem een speels tintje.
Spelmateriaal
- 5 spelersborden (dubbelzijdig)
- 5 overzichtskaarten (dubbelzijdig)
- 5 mijnkarretjes (tweedelig, vóór eerste spel samenstellen)
- 78 spoortegels
- 1 lantaarntoken (startspeler)
- 1 scoreblok
Opzet van het spel
- Elke speler neemt een willekeurig spelersbord en legt het aan een van beide kanten voor zich neer.
- Elke speler neemt ook een overzichtskaart en een mijnkarretje.
- Hussel alle spoortegels met de achterkant omhoog. Elke speler trekt één tegel en legt die verborgen voor zich neer, je mag er zelf op elk moment naar kijken, maar houdt hem geheim voor de anderen.
- Vorm met de overgebleven tegels acht gedekte stapels. Het aantal tegels per stapel hangt af van het spelersaantal: 6 tegels bij 2 spelers, 7 bij 3, 8 bij 4 en 9 bij 5.
- Leg overbodige tegels terug in de doos. Geef de lantaarn aan de startspeler en leg het scoreblok binnen handbereik.
Hoe speel je Ghosts Galore?
Het doel is om aan het einde van het spel meer punten te scoren dan de andere spelers, door slim een spoorkaart te bouwen waarop jouw monsters zo goed mogelijk gedijen.
Het spel duurt acht rondes. Aan het begin van elke ronde schuif je één stapel tegels naar het midden. De speler met de lantaarn begint en voert één van twee acties uit. Met actie A trek je de bovenste tegel van de stapel en leg je hem open naast de stapel. Bevalt hij je, dan leg je je mijnkarretje erop om hem op te eisen. Vind je hem niet goed genoeg, dan laat je hem liggen. Met actie B kies je een van de al openliggende tegels zonder karretje en eist die op. Wie de tegel al heeft omgedraaid maar niet genomen, mag hem alsnog pakken, maar dat hoeft niet.
De beurt gaat met de klok mee. Zodra er nog maar één speler over is die nog geen tegel heeft opgeëist, worden alle resterende tegels in de stapel tegelijk opengelegd, die laatste speler kiest dan vrij uit al die tegels. Daarna plaatst iedereen zijn gekozen tegel op een vrij vakje van zijn spelersbord, in elke gewenste oriëntatie. De overgebleven tegels gaan terug in de doos, de lantaarn gaat naar links en de volgende ronde begint.
Na de achtste ronde plaatst elke speler zijn verborgen tegel op het laatste vrije vakje van zijn bord. Dan volgt de puntentelling. Er zijn dertien scoringscategorieën: negen monsters, diamanten en drie soorten deuren. Elk monster scoort op zijn eigen manier. Draken leveren punten op naar een kwadratische tabel en kosten vijf minpunten als je er geen hebt. Geesten scoren zes punten per stuk als er minstens drie op hetzelfde pad staan, anders drie punten elk. Golems willen juist niet naast elkaar staan. Vleermuizen hebben een buur nodig, slijmen houden van bochten, saters scoren op diversiteit, skeletten op de hoeveelheid diamantsymbolen op je bord, wispen op schaalvoordelen en weerwolven leveren een bonusbeloning op als je er het meest van hebt.
De deuren scoren per traject dat twee gelijksoortige deuren verbindt: beenderen- en tandendeuren geven twee punten per tractiestuk, alle andere verbindingen één punt.
De variant voor ervaren spelers geeft elke speler bij de opzet twee verborgen tegels, waarvan je er één kiest om te bewaren. Zo heb je meer controle over je eindpositie.
De volledige speluitleg is terug te lezen in de spelregels.
De speleigenschappen
Ghosts Galore is lichter dan het er op het eerste gezicht uitziet. De draftronde gaat snel, de plaatsingsregels zijn eenvoudig en een partij duurt zelden langer dan twintig minuten. Toch zit er meer tactiek in dan je na de eerste ronde verwacht.
De kern van het draftsysteem is een subtiel push-your-luck-element. Als je een tegel opendraait maar hem niet neemt, voeg je hem toe aan het aanbod. Dat is goed voor de andere spelers, want die kunnen hem alsnog pakken. Maar wie wacht tot het einde, ziet alle resterende tegels opengelegd worden en heeft dan de ruimste keuze. Die spanning tussen vroeg pakken en wachten op iets beters maakt elke ronde interessant.
De echte uitdaging zit in de scoringscombinaties. Elk monster wil iets anders van je bord, en die wensen botsen geregeld. Geesten willen een lang gezamenlijk pad, slijmen willen bochten, draken wil je gewoon zoveel mogelijk van hebben. Tegelijk bouwen aan al die voorkeuren lukt zelden, en wie tijdig beslist welke monsters hij laat vallen en welke hij met volle inzet najaagt, heeft een voorsprong.
De onderlinge interactie is beperkt. Spelers werken volledig aan hun eigen bord en de enige echte overlap zit in de tegelkeuze; wat jij pakt, is voor een ander niet beschikbaar. Bij de weerwolven is er wel een directe vergelijking met de andere spelers, want wie er het meest heeft pakt een bonus. Verder bouw je in je eigen kleine mijnwereld.
De herspeelbaarheid is redelijk. De willekeurige volgorde van de stapels en de verborgen starttegel zorgen dat elke partij anders verloopt, maar wie het spel goed kent, zal snel doorhebben welke tegels sterk zijn en welke minder. Dubbele bochten zijn vrijwel altijd bruikbaar, rechte tegels minder veelzijdig. Dat kleine onevenwicht in de waarde van tegels is de voornaamste zwakte van het spel.
Voor wie is dit spel?
Ghosts Galore is het meest op zijn plek als afsluiter van een spelavond, als snelle introductie voor mensen die weinig ervaring hebben met moderne bordspellen of als luchtige tussendoortje voor een groep die normaal complexere spellen speelt. De regels zijn snel uitgelegd, maar omdat elk monster anders scoort, kost de speluitleg iets meer tijd dan de rest van het spel eigenlijk vraagt. Een goede eerste stap is om iedereen naar de overzichtskaart te laten kijken en direct te beginnen, de meeste scoringsregels snap je vanzelf als je ze een keer hebt toegepast.
Met drie of vier spelers is het spel het meest uitgebalanceerd. Met twee spelers zijn er minder tegels per stapel en minder kans om interessante tegels te zien. Met vijf spelers wordt de tegelkeuze krapper en is de concurrentie bij de weerwolven groot.
Wie op zoek is naar een diep strategisch spel met veel interactie, vindt dat hier niet. Wie wil genieten van een snel, sfeervol en bevredigend puzzeltje, zit met Ghosts Galore goed. Zeker voor gezinnen met kinderen rond de tien jaar is het een aanrader.
Vergelijkbare spellen
Wie Ghosts Galore speelt, zal al snel aan Cascadia denken. Ook daar bouw je een eigen landschap op door slim tegels en fiches te combineren, waarbij elk diersoort zijn eigen scoringsregels heeft. Ghosts Galore is toegankelijker en een stuk korter, maar de kern van het puzzelen is vergelijkbaar.
Een andere logische vergelijking is Berenpark, dat eveneens draait om het slim plaatsen van tegels op een persoonlijk bord. Waar Berenpark meer nadruk legt op efficiënt ruimtegebruik, richt Ghosts Galore zich op de interactie tussen de monsters op je spoor.
Voor wie meer uit een tegelspel wil halen qua diepgang en speelduur, is Stonespine Architects een aanrader, dit is een grotere broer in hetzelfde genre, met meer systemen en meer ruimte voor langetermijnplanning.
Conclusie
Ghosts Galore is een snel, vrolijk en bevredigend drafting- en tileplacementspel dat in twintig minuten is gespeeld. De sfeervolle illustraties, het speelse thema en de compacte opzet maken het een geschikt spel voor een brede doelgroep. De scoringsregels vragen wat uitleg, maar wie de overzichtskaart erbij houdt, rolt er snel in. Het spel kent geen grote verrassingen en doet niets baanbrekends, maar dat hoeft ook niet om toch een leuk spel te zijn. Voor wie houdt van een compact puzzeltje met een knipoog, is dit een aanrader.
