Hieronder lees je hoe je Explorers of Navoria speelt. Deze uitleg is gebaseerd op de officiële spelregels van Dranda Games. In dit spel voor twee tot vier spelers verzamel je dorpelingen in je eigen tableau, de rij kaarten die open voor je op tafel ligt. Met de fiches die je daarvoor gebruikt, trek je daarna de stad in voor extra beloningen. Meng Chunlin ontwierp het spel en tekende ook alle illustraties.
Doel van het spel
Uit de zee rond Navoria zijn drie nieuwe continenten opgedoken en jij trekt er met een groep dorpelingen op uit om ze te verkennen. Een potje duurt drie rondes. In elke ronde rekruteer je dorpelingen, haal je beloningen op in de stad en verdien je punten. Punten herken je aan het kroontje op het spelmateriaal. Na de derde ronde wint de speler met de meeste punten. Eindigen meerdere spelers gelijk, dan delen zij de overwinning.
Voorbereiding
Het spelbord
- Leg het spelbord in het midden van de tafel.
- Leg de goederen in drie stapels binnen bereik van iedereen. Er zijn drie soorten goederen: wapens, mineralen en voedsel.
- Doe alle actiefiches in de trekzak. Speel je met twee, dan gaan er van elke kleur maar twee fiches in de zak.
- Sorteer de dorpelingenkaarten op kleur en schud elke stapel apart. Leg elke stapel op het vak met de bijbehorende kleur op het spelbord. Draai de bovenste drie kaarten van elke stapel open en leg ze links naast de stapel. Die drie kaarten vormen het aanbod van die kleur.
- Schud de tien gunsttegels en trek er willekeurig vier. Leg ze in willekeurige volgorde op de vakken voor gunsttegels op het spelbord. De overige tegels gaan terug in de doos. Speel je met twee en wil je een scherper potje, dan vervang je één van de vier getrokken tegels willekeurig door de blanco tegel.
Elke speler
- Neem een spelersbord en al het materiaal in één kleur.
- Zet een handelspost op elk vak van je spelersbord. Je hebt negen handelsposten, drie bij elk van de drie kades.
- Zet een verkenningsmarker op het startvak van elk van de drie verkenningssporen op het spelbord.
- Zet je scoremarker op 0 van het scorespoor langs de rand van het spelbord.
- Leg je vier gunstmarkers naast je spelersbord.
- Bepaal willekeurig wie begint. Zet de volgordemarker van die speler op vak 1 van het kompas voor de beurtvolgorde. De andere spelers zetten hun marker met de klok mee op de volgende vakken.
Spelverloop
Elke ronde bestaat uit vier fases die je altijd in dezelfde volgorde speelt.
- Rekruteren
- Verzamelen
- Inkomsten
- Terugkeren
Na de vierde fase begint een nieuwe ronde. Na de derde ronde sla je het terugkeren over en volgt de eindtelling.
Fase 1: rekruteren
De startspeler begint en daarna gaat het verder in de volgorde van het kompas. In je beurt kies je op welke manier je een actiefiche pakt.
Meestal trek je twee actiefiches uit de zak. Je kiest er één en legt dat fiche op de kaartstapel met dezelfde kleur. Daarna neem je een open kaart uit het aanbod van die kleur. Het fiche dat je niet gebruikt, leg je in het stadscentrum op het spelbord.
Ligt er minstens één fiche in het stadscentrum, dan mag je in plaats daarvan dat fiche pakken. Ook dat fiche leg je op de stapel met dezelfde kleur, waarna je een kaart uit het bijbehorende aanbod neemt. Is het stadscentrum leeg, dan moet je uit de zak trekken.
Heeft de kaart die je neemt een direct effect, dan voer je dat meteen uit. Daarna leg je de kaart open in je tableau. Iedereen moet je kaarten kunnen zien, maar je mag ze zo over elkaar schuiven dat alleen de linkerkant met het directe effect onder een andere kaart verdwijnt.
Het aanbod vul je tijdens deze fase niet aan. Neemt iemand een kaart weg, dan blijft dat plekje leeg tot de vierde fase. De fiches die op de kaartstapels liggen, blijven daar liggen tot de volgende fase.
De fase eindigt zodra iedereen genoeg kaarten heeft gerekruteerd. Met twee of drie spelers neemt iedereen vier kaarten. Met vier spelers neemt iedereen drie kaarten.
Fase 2: verzamelen
Liggen er nog fiches in het stadscentrum, dan gaan die eerst terug in de zak. Ze doen deze ronde niet meer mee.
Daarna begint de speler die als laatste op het kompas staat. De beurt gaat tegen de klok in rond het kompas, dus in omgekeerde volgorde. In je beurt pak je een actiefiche van een van de kaartstapels en zet je het op een vrij vak in het stadsgebied van dezelfde kleur. Je krijgt meteen de beloning die op dat vak staat. Elke kleur heeft een eigen gebied in de stad en de vakken binnen een gebied leveren niet allemaal evenveel op. In het gebied van de handelaars krijg je op het ene vak bijvoorbeeld 6 punten en op de andere vakken 4 of 2 punten.
Op de vakken in de stad vind je deze beloningen.
- 6, 4 of 2 punten
- Een eigen handelspost bouwen op een verkenningsspoor naar keuze
- Eén goed naar keuze krijgen en een verkenningsmarker naar keuze één stap vooruit zetten
- Eén goed naar keuze krijgen of een verkenningsmarker naar keuze één stap vooruit zetten
- Twee wapens krijgen en een verkenningsmarker naar keuze één stap vooruit zetten
- Twee mineralen en 2 punten krijgen
- Twee voedsel en één goed naar keuze krijgen
Goederen die je krijgt, leg je meteen op de kades van je spelersbord. Hoe dat werkt, lees je verderop bij Goederen, kades en bestellingen. De fase eindigt zodra alle actiefiches van de kaartstapels in de stad staan.
Fase 3: inkomsten
Eerst krijg je inkomsten van alle kaarten in je tableau met het inkomstensymbool. Dat zijn de handelaars (blauw) en de avonturiers (paars). Wat zij precies opleveren, lees je bij De vijf soorten dorpelingen.
Daarna volgen de verkenningsbeloningen. Op elk van de drie verkenningssporen krijgt de speler die het verst gekomen is de beloning voor de eerste plaats. De beloning voor de tweede plaats telt alleen met drie of vier spelers. De beloning voor de derde plaats telt alleen met vier spelers. Staan twee spelers gelijk, dan krijgen ze allebei dezelfde beloning en vervalt de beloning daaronder. Staan drie spelers gelijk, dan krijgen ze alle drie die beloning en vervallen de volgende twee. Een verkenningsmarker die nog op het startvak staat, krijgt nooit een beloning, ook niet als er weinig concurrentie is.
Fase 4: terugkeren
Je voert vier stappen uit en begint daarna aan de volgende ronde.
- Zet elke verkenningsmarker op de verste handelspost in je eigen kleur op dat spoor. Een marker kan daardoor terug moeten, maar ook vooruit gaan als je deze ronde verder gebouwd hebt dan je marker kwam. Heb je op een spoor nog niets gebouwd, dan gaat je marker terug naar het startvak.
- Doe alle actiefiches terug in de zak.
- Leg alle kaarten die nog in het aanbod liggen af en draai bij elke stapel drie nieuwe kaarten open.
- Pas de beurtvolgorde aan. De speler met de meeste punten zet de volgordemarker op vak 1 van het kompas. Daarna volgen de anderen met de klok mee, van veel naar weinig punten. Bij een gelijke stand houden de betrokken spelers hun onderlinge volgorde uit de vorige ronde.
De vijf soorten dorpelingen
Elke kaart heeft rechtsboven een of meer soortsymbolen. Er zijn vier volken in Navoria: mensen, goblins, beesten en sprites. Onderaan de kaart staat het effect en helemaal onderaan zie je de categorie van de kaart.
De meeste effecten voer je uit zodra je de kaart neemt. Staat het inkomstensymbool voor het effect, dan voer je het uit in elke inkomstenfase. Staat er een klokje voor het effect, dan telt het pas aan het einde van het spel.
Handelaars (blauw)
De meeste handelaars geven je meteen punten wanneer je ze neemt. Hun belangrijkste waarde zit in de inkomstenfase. Elke handelaar hoort bij een van de vier volken en levert je in elke inkomstenfase 1 punt op voor elk symbool van dat volk in je tableau. Heb je twee handelaars van hetzelfde volk, dan tellen ze allebei.
Bouwers (geel)
Met een bouwer zet je een handelspost op het verkenningsspoor van de woestijn, het bos of de gletsjer, afhankelijk van het symbool op de kaart. Veel bouwers geven je daarnaast punten, goederen of een stap op een verkenningsspoor.
Bij het bouwen houd je je aan een paar regels. Je neemt de handelspost van de kade die bij dat gebied hoort en je neemt altijd de bovenste post die er nog staat. Je eerste handelspost op een spoor komt op het bouwvak met de 1, je tweede op het vak met de 2 en je derde op het vak met de 3. Je mag op een vak bouwen waar al een post van een andere speler staat, maar je hebt per vak maar één eigen post. Je verkenningsmarker hoeft dat vak nog niet bereikt te hebben.
Elke handelspost die je bouwt, maakt op je spelersbord een betere beloning voor bestellingen vrij. Je verste post op een spoor is in de volgende ronde ook het vertrekpunt van je verkenningsmarker.
Soldaten (rood)
Soldaten hebben geen direct effect. Ze leveren aan het einde van het spel punten op. Elke soldaat hoort bij een van de drie gebieden en geeft je 2 punten voor elke handelspost die je op het verkenningsspoor van dat gebied gebouwd hebt.
Op elke soldatenkaart staan twee symbolen van hetzelfde volk. Je telt ze allebei mee wanneer je gunst van dat volk probeert te winnen en wanneer je handelaars inkomsten opleveren.
Avonturiers (paars)
Met een avonturier zet je een van je verkenningsmarkers een of twee stappen vooruit. Het symbool op de kaart bepaalt op welk spoor. Bij een vraagteken kies je zelf welke marker een stap zet. Sommige avonturiers geven je ook meteen punten.
In elke inkomstenfase levert elke avonturier je 1 punt op voor elke vlag die je verkenningsmarkers bereikt of gepasseerd hebben, op alle drie de sporen samen. Heb je twee avonturiers, dan krijg je dus 2 punten per vlag.
Ambachtslieden (groen)
Ambachtslieden leveren goederen op en vaak ook meteen een paar punten. Met die goederen vul je bestellingen op je spelersbord. Op sommige beloningen voor bestellingen staat een groene kaart. Daarmee krijg je 1 punt voor elke ambachtsman in je tableau, zodat ze meer waard worden naarmate je er meer verzamelt.
Goederen, kades en bestellingen
Op je spelersbord liggen drie kades, één voor elk gebied. Elke kade heeft een eigen bestelling.
- De boskade vraagt om één wapen, één mineraal en één voedsel.
- De woestijnkade vraagt om vier goederen naar keuze.
- De gletsjerkade vraagt om drie wapens, drie mineralen of drie voedsel.
Krijg je goederen, dan leg je elk goed op een andere kade. Krijg je twee goederen tegelijk, dan gaan ze dus naar twee verschillende kades. Een goed dat eenmaal op een kade ligt, kun je niet meer verplaatsen.
Liggen er op een kade precies de goederen die de bestelling vraagt, dan moet je die bestelling meteen uitvoeren. Je legt de goederen terug in de voorraad en krijgt de beloningen van die kade. De twee basisbeloningen aan de linkerkant krijg je altijd. De beloningen aan de rechterkant krijg je alleen als de handelspost die ernaast stond al gebouwd is. Zolang die post er nog staat, blijft de beloning erachter verborgen. Je kunt elke bestelling zo vaak uitvoeren als je de goederen bij elkaar krijgt.
Verkenningssporen en schatten
Elk van de drie nieuwe continenten heeft een eigen verkenningsspoor. Je verkenningsmarkers bewegen vooruit via avonturiers, bouwers, de stad en sommige beloningen voor bestellingen. Onderweg kom je vlaggen tegen die je avonturiers punten opleveren.
Aan het einde van elk spoor ligt een schat. Bereikt je marker dat laatste vak, dan stopt hij daar en krijg je meteen de punten die bij de schat staan. Heb je nog stappen over, dan krijg je die punten opnieuw voor elke extra stap. Staat je marker al op de schat en mag hij nog verder, dan levert elke stap die je daar zet ook de punten van de schat op. Een avonturier die je twee stappen geeft terwijl je één stap van de schat af staat, levert de schat dus twee keer op.
Gunst van de volken
De eerste twee spelers die vijf symbolen van hetzelfde volk in hun tableau hebben, winnen de gunst van dat volk. Lukt dat jou, dan zet je je gunstmarker van dat volk op het hoogste vrije vak van de bijbehorende gunsttegel. Je kunt de gunst van elk volk maar één keer winnen, ook als je later tien symbolen van dat volk hebt.
Op elke gunsttegel staan twee soorten kaarten. Aan het einde van het spel levert elke kaart van die soorten in je tableau punten op. De speler op het eerste vak krijgt per kaart 2 of 3 punten. De speler op het tweede vak krijgt per kaart 1 of 2 punten. Het precieze aantal staat op de tegel.
Einde van het spel en puntentelling
Het spel eindigt na de inkomstenfase van de derde ronde. Je slaat de fase terugkeren over en gaat meteen naar de eindtelling.
- Tel de punten van al je soldaten. Elke soldaat geeft 2 punten per handelspost die je op het spoor van zijn gebied gebouwd hebt.
- Tel de punten van de vier gunsttegels. Heb je de gunst van een volk, dan krijg je punten voor elke kaart in je tableau die aan de voorwaarde van die tegel voldoet.
De speler met de meeste punten wint. Staan meerdere spelers gelijk, dan delen zij de overwinning.
