Diep onder het wateroppervlak groeit iets moois. Tussen de rotsen van je duiklocaties verschijnen blauwe, paarse en groene koralen, en waar koraal groeit, komen vissen op af. Maar pas op, want in Finspan: Haaien & Riffen patrouilleren ook nieuwe roofdieren door je oceaan.
Haaien & Riffen is de eerste uitbreiding voor Finspan, het onderwaterlid van de spelfamilie die begon met Wingspan. De uitbreiding is ontworpen door Michael O’Connell en verschijnt in het Nederlands bij 999 Games. Je leest in deze review wat de koraalriffen aan het spel toevoegen, wat de nieuwe haaien precies doen en voor wie deze uitbreiding een aanwinst is.
Een rif bouwen in je eigen oceaan
Thematisch kiest Haaien & Riffen twee kanten van het mariene ecosysteem die in het basisspel nog ontbraken. Koraalriffen vormen de kraamkamer van de oceaan en dat gevoel is mooi doorvertaald. Je legt koraal op je duiklocaties en gezonde riffen trekken vervolgens rifvissen aan die je zonder koraal niet kunt spelen. De haaien zitten aan de andere kant van het spectrum. Zij jagen scholen uiteen en laten voedselresten achter die andere vissen weer opeten. Het thema voelt daardoor niet decoratief maar echt verweven met de mechanismen.
Ook visueel sluit de uitbreiding naadloos aan. Ana María Martínez en Catalina Martínez tekenden opnieuw 75 nieuwe vissoorten, van de Amerikaanse zakhaai tot de reuzenhaai, elk met een leuk weetje op de kaart. De koraalrifoverdekkingen leg je over de strook van de schemerzone op je oceaantableau. Ze hebben twee kanten, waarbij de ene kant kleuren gebruikt en de andere kant vormen toont, wat handig is voor kleurenblinde spelers. De koraalstenen zelf zijn fijn vormgegeven in drie varianten, al zijn ze aan de kleine kant. Reken er ook op dat de overdekking los op het tableau ligt en dus kan verschuiven bij een enthousiaste stoot tegen de tafel.
Spelmateriaal
- 5 koraalrifoverdekkingen
- 75 viskaarten
- 5 startviskaarten
- 90 koraalstenen
- 3 prestatietegels
- 1 prestatietableau
- 1 scoreblok
- 5 overzichtskaarten
Het materiaal voor het solospel staat beschreven in de Nautoma-spelregels.
Opzet van het spel
- Schud de nieuwe viskaarten door de bestaande stapel viskaarten.
- Schud de nieuwe startviskaarten door de andere startviskaarten.
- Vervang het oorspronkelijke prestatietableau en het scoreblok door de nieuwe versies uit deze uitbreiding.
- Schud de nieuwe prestatietegels door de andere prestatietegels.
- Voer daarna de gebruikelijke voorbereiding van Finspan uit en doe de koraalstenen in de algemene voorraad.
- Gebruik je kant B van het prestatietableau, trek dan 1 prestatietegel per veld en let erop dat de weeknummerlijnen op tegel en tableau overeenkomen.
- Iedere speler legt een koraalrifoverdekking op zijn oceaantableau, over de bestaande schemerzone heen, en neemt een overzichtskaart.
Hoe speel je Finspan: Haaien & Riffen?
Het doel blijft gelijk aan dat van het basisspel. Je bouwt in vier weken een zo waardevol mogelijke oceaan vol vissen, eieren, jongen en scholen. De uitbreiding voegt daar koraal als nieuwe scoremogelijkheid aan toe.
Koraal verzamel je vooral tijdens het duiken. Beweegt je duiker tijdens een duik over je koraalrifoverdekking, dan mag je een ei, een jong of een kaart afleggen om 1 koraal uit de voorraad op het rif van die duiklocatie te leggen. Dat mag maximaal 1 keer per duik en een duiklocatie kan nooit meer dan 6 koraal bevatten. Daarnaast leveren veel visvaardigheden koraal op, en dat koraal is gratis.
Koraal is om te beginnen de toegangspoort tot rifvissen. Deze vissen spelen je uitsluitend in de zonlichtzone en alleen op een duiklocatie waar al 1 of 2 koraal ligt. De kleur van het koraalsymbool bepaalt om welke duiklocatie het gaat, terwijl het meerkleurige symbool een duiklocatie naar keuze aangeeft. Sommige vissen hebben bovendien tweedelige vaardigheden. Je kiest eerst of je de eerste beloning neemt en mag daarna de tweede beloning nemen als je aan de koraalvoorwaarde op die duiklocatie voldoet.
De haaien brengen twee nieuwe elementen mee. Met het uiteendrijfsymbool leg je een schoolfiche uit je oceaan af en plaats je 1 jong op elk van 4 verschillende velden, waarmee je elders weer nieuwe scholen kunt opbouwen. Ook nieuw is dat een vis in je oceaan een kortere vis uit je hand kan consumeren. Verder kent de uitbreiding vissen die je kosteloos speelt, meestal in ruil voor een koraalvoorwaarde.
Aan het einde van het spel is elk koraal 1 punt waard. Een voltooid rif van 6 koraal levert bonuspunten op, namelijk 6 punten voor het blauwe rif, 8 voor het paarse en 5 voor het groene. Wie kant B van het prestatietableau gebruikt, speelt bovendien met wisselende prestatietegels waarbij de beste speler van de week 3 extra punten scoort.
De volledige speluitleg is terug te lezen in de spelregels.
Speleigenschappen
Haaien & Riffen verandert de kern van Finspan niet, maar verlegt wel accenten. De riffen vragen om een investering. Elk koraal dat je tijdens een duik legt, kost een ei, een jong of een kaart, en dat zijn precies de middelen waarmee je normaal je oceaan vult. Wie vol op de riffen inzet, eindigt daardoor met minder vissen op het tableau. Die spanning tussen bouwen en verzamelen maakt de puzzel net wat scherper. Helemaal negeren kun je de riffen bovendien niet, want veel getrokken kaarten hebben rifvoorwaarden en duwen je vanzelf die richting op.
Het geluk blijft vergelijkbaar met het basisspel. Je bent afhankelijk van de kaarten die je trekt, al bieden de tweedelige vaardigheden en de gratis speelopties net wat meer flexibiliteit. De interactie groeit licht dankzij kant B van het prestatietableau, waar spelers per week strijden om 3 bonuspunten. Het uiteendrijven van scholen is vooral een thematisch aardigheidje. Je breekt een school van 6 punten af voor losse jongen en moet daarna zelf uitvogelen of dat je meer oplevert. De herspeelbaarheid krijgt met 75 nieuwe viskaarten, extra startvissen en nieuwe prestatietegels een stevige impuls.
Voor wie is deze uitbreiding?
Wie Finspan al regelmatig op tafel legt, kan hier eigenlijk geen buil aan vallen. De uitbreiding voegt een nieuwe scoreroute en tientallen verse kaarten toe zonder de regels zwaarder te maken dan een paar nieuwe symbolen. Ook voor liefhebbers van Wingspan die Finspan net iets te los vonden aanvoelen is dit interessant, want het consumeren van vissen uit je hand geeft het spel iets meer van dat vertrouwde opbouwgevoel.
Minder geschikt is de uitbreiding voor wie het basisspel niet zo leuk vindt. De kern blijft namelijk onveranderd. Ook wie Finspan nog moet leren kennen, begint beter eerst met het basisspel. Het ideale spelersaantal blijft 2 tot 4, waarbij de uitbreiding met ieder aantal soepel speelt, ook solo tegen de Nautoma.
Conclusie
Haaien & Riffen is een klassieke eerste uitbreiding die het basisspel breder maakt in plaats van anders. De koraalriffen vormen een aantrekkelijke nieuwe scoreroute die je dwingt om eieren, jongen en kaarten slimmer te verdelen, en de 75 nieuwe vissen houden de kaartenstapel fris. De haaien zijn vooral thematische franje en het uiteendrijven van scholen zal niet iedereen overtuigen, terwijl de losliggende overdekking en de kleine koraalstenen wat praktische minpuntjes zijn. Daar staat tegenover dat alles moeiteloos in het basisspel schuift. Voor fans van Finspan is dit een aanrader, voor twijfelaars verandert er te weinig.
