Midden op tafel staat een vulkaan waaruit de lava langs acht stromen naar beneden glijdt. Voor de openingen zitten vier kleine draken met wijd open bek te wachten, want gloeiende lava is hun lievelingseten. In Lekker Lava hoop je dat de gele brokken in jouw bek vallen en dat de grijze, afgekoelde stukken bij iemand anders terechtkomen.
Lekker Lava is een kinderspel van de Duitse ontwerpster Sophia Wagner. Na de Duitse uitgave bij Drei Magier, het kinderspellenlabel van Schmidt Spiele, kwam het spel in 2024 op de aanbevelingslijst van de Kinderspiel des Jahres terecht. De Nederlandse editie is van 999 Games. Je speelt met twee tot vier spelers vanaf vijf jaar en een potje duurt ongeveer twintig minuten. Hieronder lees je hoe die vulkaan werkt, hoeveel je zelf in de hand hebt en voor welke gezinnen het spel geschikt is.
Gele lava en grijze brokken
Bij Lekker Lava hoef je het thema niet uit te leggen, want het staat gewoon op tafel. De onderkant van de doos is een vulkaan met acht openingen waarin houten fiches liggen in rood, oranje, geel en grijs. Daarop leg je een spelbord met gele lavastromen en in het midden komt de lavakrater, een verhoogd rond plateau waarop je dobbelt. Van de fiches onder het bord zie je bij elke opening alleen een randje. Dat randje is genoeg om een kind te laten wijzen naar de stroom waar een geel fiche bijna naar buiten rolt.
De kleuren volgen de temperatuur van de lava. Geel is het heetst en levert drie punten op, oranje twee en rood één. Grijs is al afgekoeld en dus oneetbaar, waardoor je er aan het einde je beste fiche voor moet inleveren. Omdat die volgorde logisch aanvoelt, onthouden kinderen de waarde van elk fiche snel. Op de achterkant van de spelregels staat daarvoor een kleine geheugensteun met de kleuren en het bijbehorende aantal stippen.
Met de draken krijgt die lava een bestemming. Je zet ze eenmalig in elkaar van stevig karton, waarna ze met een holle buik en een opengesperde bek tegen de vulkaan staan. Rolt er een fiche uit een opening, dan verdwijnt het rechtstreeks in de draak die daar zit en blijft het de rest van het spel in zijn buik liggen. Na elke beurt geef je je draak een korte schudbeurt om de lava over de buik te verdelen. Dat staat zo in de regels en het is precies het soort handeling waar jonge kinderen plezier in hebben.
De illustraties van Rolf Vogt houden het bij dezelfde paarse en oranje tinten als de doos. De draken kijken met grote ogen en een hongerige grijns de wereld in. In de spelregels geeft een klein kameleontje tips, zoals de raad om je draak bij gele lava te zetten en uit de buurt van de grijze brokken te blijven. Na afloop mag alles in elkaar gezet in de doos blijven, inclusief de draken en de gevulde vulkaan. Zo kun je de volgende keer meteen beginnen.
Wat er in de doos zit
- 1 vulkaan met 8 openingen
- 1 spelbord
- 1 lavakrater
- 4 draken (zelf in elkaar te zetten)
- 4 drakenfiches
- 86 lavafiches (56 rood, 12 grijs, 10 oranje en 8 geel)
- 1 dobbelsteen
- 1 buidel
- Spelregels met rekenhulp op de achterkant
De vulkaan klaarzetten
Eenmalig vóór het eerste spel
- Druk alle onderdelen voorzichtig uit de stanstableaus en zet de vier draken in elkaar.
- Vul de openingen van de vulkaan willekeurig met lavafiches tot er geen lege plek meer over is. De overige fiches gaan in de buidel.
- Leg het spelbord passend op de vulkaan en leg de lavakrater op de verhoging in het midden.
Vóór elk spel
- Zet de doos met de vulkaan midden op tafel en haal de rest van het materiaal eruit.
- Elke speler kiest een draak en neemt het drakenfiche in dezelfde kleur. Leg beide voor je neer.
- Leg de buidel met lavafiches en de dobbelsteen klaar.
Hoe speel je Lekker Lava?
Je wilt aan het einde van het spel zoveel mogelijk waardevolle lava in de buik van je draak hebben. Hoe meer gele en oranje fiches je hebt gevangen, hoe verder je draak op de rekenhulp kan vliegen.
De speler die als laatste een draak heeft geaaid, mag beginnen. Heeft niemand dat gedaan, dan begint de jongste. In je beurt gooi je de dobbelsteen op de lavakrater en trek je zonder te kijken evenveel lavafiches uit de buidel als het aantal ogen aangeeft. Die fiches leg je open voor je neer. Daarna zet je als eerste je draak met open bek voor een van de acht openingen, waarna de andere spelers met de klok mee een opening kiezen die nog vrij is.
Pas als alle draken staan, ga je schuiven. Je duwt je fiches een voor een in de openingen waar geen draak voor zit. Je mag ze allemaal in één opening stoppen of over meerdere openingen verdelen. Een fiche dat je begint in te schuiven, moet je helemaal naar binnen duwen tot je vinger het spelbord raakt. Door die duw schuift de lava onder het bord op en vallen er op andere plekken fiches naar buiten. Staat er een draak voor die opening, dan belandt het fiche in zijn bek. Fiches die op tafel vallen, gaan terug in de buidel. Speel je met z’n tweeën, dan haal je die fiches uit het spel. Zodra je al je fiches hebt ingeschoven, pakt iedereen zijn draak terug en geeft hem een korte schudbeurt. Daarna is de volgende speler aan de beurt.
Het spel stopt direct wanneer je niet meer zoveel fiches uit de buidel kunt trekken als je hebt gegooid. Voor elk grijs fiche in je draak lever je dan ook je meest waardevolle fiche in. Met wat overblijft zet je je drakenfiche stap voor stap vooruit op de rekenhulp. Een rood fiche is één veld waard, een oranje fiche twee velden en een geel fiche drie. Heb je dus twee grijze fiches gevangen, dan raak je ook je twee beste fiches kwijt. De draak die het verst vliegt, wint en bij een gelijke stand delen de spelers de overwinning.
De volledige speluitleg is terug te lezen in de spelregels.
Met één oog op de randjes
Lekker Lava speel je met twee tot vier spelers. Met vier draken rond de vulkaan is de helft van de openingen bezet, waardoor bijna elke duw wel iemand iets oplevert. Met z’n tweeën rolt er veel meer lava op tafel. Die fiches verdwijnen dan uit het spel, zodat de buidel sneller leeg raakt en een potje korter duurt. Gemiddeld ben je ongeveer twintig minuten bezig, al hangt dat af van hoeveel lava er naast de bekken valt. Elk fiche dat bij drie of vier spelers op tafel belandt, gaat immers terug in de buidel en rekt het spel een beetje op.
De doos noemt vijf jaar als minimumleeftijd en dat past bij wat het spel van je vraagt. Je moet tot zes kunnen tellen en de kleuren uit elkaar houden. Wat meer oefening vraagt het inschuiven, want een fiche moet recht en helemaal naar binnen. Heel af en toe blijft er een haken, waarna je volgens de regels zachtjes tegen het fiche tikt tot het weer verder schuift. De uitleg zelf duurt een paar minuten. Met de rekenhulp houden ook kinderen die nog niet kunnen optellen zelf hun punten bij, omdat ze gewoon velden vooruit tellen.
Binnen die eenvoudige regels zit meer keuze dan je op het eerste gezicht zou denken. De speler die aan de beurt is, kiest als eerste een plek en kan dus naar de opening met het mooiste gele randje gaan. De anderen moeten het doen met wat overblijft. Bij het schuiven wordt het lastiger, want je ziet niet hoe de stromen onder het bord met elkaar verbonden zijn. Met een fiche in de ene opening probeer je de lava zo te verplaatsen dat het gele fiche bij jouw draak naar buiten valt. Soms lukt dat, maar net zo vaak rolt het in de bek van je buurman.
Dat gebrek aan controle maakt van Lekker Lava een spel waarin geluk een flinke rol speelt. De dobbelsteen bepaalt hoeveel fiches je mag schuiven en de buidel bepaalt welke kleuren je trekt. Bij de telling kan één grijs brok je beste gele fiche kosten, waardoor een voorsprong zomaar verdampt. Voor jonge kinderen is dat geen bezwaar, want zo maken ze tegen hun ouders net zo goed een kans.
Omdat je je fiches alleen in vrije openingen mag schuiven, kun je je eigen draak nooit rechtstreeks voeren. Elke duw levert dus misschien een ander iets op, waardoor iedereen zich over de vulkaan buigt als jij aan de beurt bent. Het gejuich als er een geel fiche in een bek valt, komt meestal van iemand die zelf niets deed. Echt dwarszitten doe je elkaar zelden, want daarvoor is het te moeilijk om te voorspellen waar je duw uitkomt.
Elk potje begint met een andere verdeling van de fiches in de vulkaan, al verloopt het spel daarna steeds op dezelfde manier. Kinderen hebben daar weinig moeite mee en vragen na afloop zo om een volgend potje. Volwassenen raken er na een paar keer op uitgekeken, al kijken ze voor de kinderen graag mee welk fiche eruit rolt.
Een spel voor de kleinste lavaliefhebbers
Je haalt Lekker Lava vooral in huis voor kinderen tussen vijf en een jaar of acht. Op die leeftijd is een vulkaan waar fiches uit rollen spannend genoeg om twintig minuten aan tafel te blijven zitten. Speel je als ouder mee, dan heb je een kleine voorsprong omdat je beter inschat welke opening gaat bewegen. Die voorsprong valt in de praktijk weg tegen het geluk van de buidel en de dobbelsteen, waardoor je je niet hoeft in te houden om je kind een kans te geven.
Zoek je een spel voor een avond met volwassenen, dan is dit spel te eenvoudig. Ook oudere kinderen die al graag zelf plannen maken, hebben er snel genoeg van omdat die plannen te vaak door een onverwachte duw in het water vallen. Het spel komt het best tot zijn recht met vier spelers. Dan staat er voor elke tweede opening een draak en valt er bijna altijd iets in een bek.
Andere spellen met een verrassing in het bord
In Spookslot van 999 Games bouw je eveneens eerst een driedimensionaal bord in elkaar. Daar loop je met je figuurtje door een kasteel vol valstrikken en rollende kogels, terwijl in Lekker Lava de lava naar jou toe komt. Beide spellen draaien om het moment waarop het bord iets doet wat je niet helemaal kon voorzien.
De Kakkerlak van Ravensburger past in hetzelfde rijtje. Je draait daar aan bestek om een rondrennende kakkerlak in jouw val te lokken. Net als de lava in Lekker Lava gaat dat beestje vaak een andere kant op dan je had gehoopt.
Conclusie
Lekker Lava doet veel met weinig regels. De vulkaan met zijn half zichtbare lavastromen trekt kinderen meteen naar de tafel. Zelfs een vijfjarige snapt al snel dat je draak het best bij de opening staat waar een geel fiche bijna naar buiten rolt. Na elke duw kijkt iedereen gespannen welk fiche eruit valt, ook als je zelf niet aan de beurt bent. Daar staat tegenover dat je weinig controle hebt over wat er in je buik belandt. Het geluk van de buidel en de grijze brokken bepaalt vaak de winnaar, waardoor volwassenen er snel op uitgekeken raken. Speel je vooral met kinderen tussen vijf en acht jaar, dan is dit een vrolijk kinderspel waarbij jij als ouder net zo graag meekijkt.
Toegankelijkheid: ★★★★★
Kinderen van vijf snappen de regels na een paar beurten en tellen zelf hun punten op de rekenhulp.
Tactiek: ★★☆☆☆
Je kiest een plek en een opening om in te schuiven, al zie je niet wat er onder het bord gebeurt.
Geluk: ★★★★☆
De dobbelsteen, de blinde trekking uit de buidel en de grijze fiches bepalen een groot deel van de uitslag.
Interactie: ★★★☆☆
Elke duw kan een ander iets opleveren, al zit je elkaar zelden bewust dwars.
BRDGMZ ontving van de uitgever een recensie-exemplaar van Lekker Lava. Dit heeft geen invloed op ons oordeel. Lees er meer over in ons reviewbeleid.
