Hieronder lees je hoe je Euphoria: Essential Edition speelt. Deze uitleg is gebaseerd op de officiële spelregels van Stonemaier Games. Euphoria is een worker placement-spel voor één tot zes spelers, ontworpen door Jamey Stegmaier, David Studley en Morten Monrad Pedersen. In deze editie zitten het oorspronkelijke spel en de uitbreiding samen in één doos, inclusief een solomodus met Automa-tegenstanders.
Doel van het spel
Je leidt een groep arbeiders in een dystopische stad. Je arbeiders zijn dobbelstenen en het getal op elke dobbelsteen staat voor de kennis van die arbeider. Met je arbeiders verzamel je goederen en grondstoffen, graaf je tunnels, bouw je markten en verzamel je artefacten. Daarmee plaats je je tien sterren (de gezagsfiches) in de wereld. Zodra iemand zijn negende ster plaatst, volgt nog één laatste ronde. De speler die dan de meeste sterren heeft geplaatst, wint.
Let wel op de kennis van je arbeiders. Weten ze samen te veel, dan beseffen ze in wat voor wereld ze leven en loopt er een weg.
De vier facties
Het spelbord bestaat uit vier gebieden, elk van een eigen factie.
- Euphoria (Euphorians): de gouden stad. Hoort bij energie en goud.
- Subterra (Subterrans): de ondergrondse stad. Hoort bij water en steen.
- Wastelands (Wastelanders): het land buiten de muren. Hoort bij voedsel en klei.
- Icarus (Icarites): de stad in de wolken. Hoort bij bliss. De Icarites hebben geen tunnel en geen bouwplaatsen, maar wel vier markten die vanaf het begin klaarstaan.
Goederen zijn energie, water, voedsel en bliss. Grondstoffen zijn goud, steen en klei. Hoeveel goederen, grondstoffen, arbeiders en artefactkaarten je hebt, is openbare informatie. Ook de kennis van elke arbeider is voor iedereen zichtbaar. Alleen wat er op je artefactkaarten staat, houd je geheim.
Voorbereiding
- Leg het spelbord in het midden van de tafel. Zet de voorraad goederen en grondstoffen naast het bord. Die voorraad is onbeperkt. Heb je veel van één soort, gebruik dan de linkerkant van je spelersbord als vermenigvuldiger.
- Schud de 34 markttegels en leg er zes gedekt op de zes bouwplaatsen, binnen de vierkante kaders. De overige markttegels gaan terug in de doos.
- Dek het exclusieve actievak aan het eind van elke tunnel af met een fiche voor onbeschikbare actievakken.
- Zet de vier roze voortgangsfiches op het startvak van de vier loyaliteitssporen. Zet op elke tunnel een mijnwerker op het vak met het getal dat overeenkomt met het aantal spelers.
- Schud de artefactkaarten en leg de stapel op het bord. Draai vier kaarten open in de bazaar.
- Iedereen kiest een kleur en neemt het bijbehorende spelersbord, twee dobbelstenen en tien sterren. Leg negen sterren linksboven op je spelersbord en de tiende helemaal rechts. Alle overige dobbelstenen gaan naast het bord en vormen de voorraad nieuwe arbeiders.
- Zet je hartvormige moreelfiche op het meest linkse vak van het moreelspoor op je spelersbord. Zet je kennisfiche op +3 van het kennisspoor.
- Schud de rekrutenkaarten en deel iedereen er vier. Kies er twee en leg de andere twee gedekt terug in de doos. Leg één gekozen rekruut open voor je neer als actieve rekruut. Alle spelers draaien hun actieve rekruut tegelijk om. De andere leg je gesloten neer als verborgen rekruut. Een factieloze rekruut (zwarte achtergrond achter de naam) mag je niet als verborgen rekruut kiezen, want die kun je nooit activeren.
- Iedereen krijgt een overzichtskaart.
- Gooi allemaal je twee dobbelstenen. De speler met de hoogste som begint. Bij gelijkspel begint de oudste speler. Laat de dobbelstenen liggen zoals ze gevallen zijn, want die getallen vormen de startkennis van je arbeiders.
Speel je solo of met twee spelers tegen de Automa, dan bereid je ook de Automa voor (zie verderop).
Spelverloop
Er wordt met de klok mee gespeeld. De volgorde verandert nooit. In je beurt doe je precies één van deze twee dingen. Passen mag niet.
- Een arbeider op het bord zetten.
- Arbeiders terughalen.
Een arbeider op het bord zetten
Een beschikbare arbeider is een dobbelsteen die je hebt maar die nog niet op het bord staat. Je zet zo’n arbeider op een actievak, betaalt de kosten en krijgt de opbrengst. Kosten staan altijd in grijze vierkantjes, opbrengsten in witte cirkels. Je moet de kosten volledig kunnen betalen. De opbrengst mag je ook nemen als je er maar een deel van kunt krijgen, bijvoorbeeld omdat een spoor al vol zit.
Je krijgt de opbrengst alleen op het moment dat je de arbeider neerzet. Blijft hij in latere beurten staan, dan levert hij niets meer op.
Meerdere arbeiders tegelijk. Begin je je beurt met meerdere beschikbare arbeiders die hetzelfde getal tonen, dan mag je die in dezelfde beurt allemaal inzetten. Je zet ze een voor een neer. Voor elke arbeider na de eerste verlies je één moreel. Heb je geen moreel meer om te verliezen, dan kun je geen extra arbeider inzetten.
Arbeiders terughalen
Je haalt minstens één arbeider van het bord terug, maar je mag er ook meer of allemaal terughalen. Arbeiders in het vak Runaway Workers kun je op deze manier niet terughalen. Je kiest daarbij een van deze twee opties.
- Moreel winnen: betaal één voedsel of één bliss en je moreel stijgt met twee. Die prijs is gelijk, of je nu één of vier arbeiders terughaalt.
- Moreel verliezen: betaal niets en je moreel daalt met één. Sta je al op 1, dan blijft je moreel op 1.
Daarna gooi je alle teruggehaalde dobbelstenen tegelijk en doe je een kenniscontrole.
Moreel en kennis
Moreel
Je moreel staat op je spelersbord en bepaalt hoeveel artefactkaarten je in je hand mag hebben. Krijg je een kaart waardoor je boven die grens uitkomt, of daalt je moreel onder het aantal kaarten in je hand, dan leg je kaarten af tot je weer op de grens zit. Je neemt altijd eerst de nieuwe kaart en legt daarna af. Moreel heb je ook nodig om meerdere arbeiders met hetzelfde getal in één beurt in te zetten.
Kennis en de kenniscontrole
Je kennisspoor staat ook op je spelersbord. Elke keer dat je dobbelstenen gooit, doe je een kenniscontrole. Tel daarvoor de getallen van al je beschikbare arbeiders op. Dat zijn de dobbelstenen op je spelersbord plus de dobbelstenen die je net hebt gegooid. Tel daar je positie op het kennisspoor bij op.
Is het totaal 16 of meer, dan loopt je beschikbare arbeider met de hoogste kennis weg. Zijn er meerdere met dezelfde hoogste waarde, dan loopt er toch maar één weg. Je zet die dobbelsteen in het vak Runaway Workers in de Wastelands. Per beurt kun je op deze manier maximaal één arbeider verliezen.
Je gooit dobbelstenen en doet een kenniscontrole in deze situaties.
- Je haalt arbeiders terug (je gooit alleen de teruggehaalde dobbelstenen).
- Je krijgt een nieuwe arbeider (je gooit alleen de nieuwe dobbelsteen).
- Een van je arbeiders wordt van een tijdelijk actievak gestoten (je gooit alleen die dobbelsteen).
- Een markt is af en je arbeiders komen van de bouwplaats terug (je gooit alleen die dobbelstenen).
Voorbeeld. Je hebt drie arbeiders. Eén staat op je spelersbord en toont een 5. De andere twee haal je terug en je gooit een 3 en een 5. Samen is dat 13. Je staat op +3 op het kennisspoor, dus het totaal komt op 16. Eén van je arbeiders met een 5 loopt weg naar de Wastelands.
Soorten actievakken
Op het bord staan drie soorten actievakken, allemaal lichtgrijs met afgeronde hoeken.
- Tijdelijk actievak: een gestippeld vierkant met een pijltje rechts ernaast. Je mag hier een arbeider neerzetten, ook als er al een arbeider staat. De arbeider die er stond, wordt dan weggestoten en gaat zonder kosten terug naar zijn eigenaar. Die gooit hem meteen en doet een kenniscontrole. Je mag ook je eigen arbeider wegstoten. Het stoten gebeurt voordat eventuele rekrutenvaardigheden in werking treden.
- Exclusief actievak: een tijdelijk actievak aan het eind van een tunnel. Het komt pas beschikbaar als die tunnel af is en alleen spelers met een actieve rekruut van die factie mogen het gebruiken.
- Gedeeld actievak: een grote lichtgrijze rechthoek bij de productiegebieden. Hier passen onbeperkt veel arbeiders van alle spelers. Je kunt hier niemand wegstoten. Je haalt arbeiders alleen weg door ze terug te halen.
- Eenmalig actievak: een effen vierkant zonder pijltje, met een grondstof erin. Je vindt ze op de bouwplaatsen. Je betaalt de grondstof om er een arbeider op te zetten. Ook hier kun je niemand wegstoten.
Plaatsen op het bord
Productiegebieden
Elke factie heeft een productiegebied voor haar eigen goed. De Generator levert energie, de Aquifer water, de Farm voedsel en de Cloud Mine bliss. Wat je krijgt, hangt af van de totale kennis van alle arbeiders in het gebied nadat je de jouwe hebt neergezet.
| Totale kennis | Opbrengst |
|---|---|
| 1 tot 4 | 1 goed en 1 loyaliteit voor die factie |
| 5 tot 8 | 1 goed en je kennis daalt met 1 |
| 9 of meer | 2 goederen en je kennis stijgt met 1 |
De loyaliteit bij 1 tot 4 is verplicht, ook als je daarmee een andere speler helpt. Je mag een arbeider in een productiegebied zetten, ook als je kennis of moreel al op het maximum of minimum staat.
Voorbeeld. Op de Generator staat een arbeider met kennis 4. Jij zet er een arbeider met kennis 2 bij. Het totaal is 6, dus je krijgt één energie en je kennis daalt met één. Zet de volgende speler er een arbeider met kennis 5 bij, dan komt het totaal op 11. Die speler krijgt twee energie en zijn kennis stijgt met één.
Worker Activation Tanks
Je begint met twee arbeiders en kunt groeien tot vier. Een nieuwe arbeider haal je met een van de twee Worker Activation Tanks.
- Drie energie betalen: je krijgt een nieuwe arbeider, je kennis daalt met twee en je krijgt één Euphorian-loyaliteit.
- Drie water betalen: je krijgt een nieuwe arbeider, je moreel stijgt met twee en je krijgt één Subterran-loyaliteit.
Daarna neem je een dobbelsteen uit de voorraad, gooi je hem en doe je een kenniscontrole. Heb je al vier arbeiders, dan mag je deze vakken nog steeds gebruiken om je kennis of moreel aan te passen en loyaliteit te krijgen.
Lost & Found
Een weggelopen arbeider haal je terug via Lost & Found in de Wastelands. Je betaalt één voedsel en krijgt je arbeider terug uit het vak Runaway Workers. Je past je kennis aan zoals op het bord staat en krijgt één Wastelander-loyaliteit. Gooi de arbeider meteen en doe een kenniscontrole. Met Lost & Found kun je geen nieuwe arbeiders uit de voorraad halen.
Tunnels
De Euphorians, Subterrans en Wastelanders graven elk een tunnel naar het gebied van een andere factie.
- Tunnelactie: iedereen mag een arbeider op het tijdelijke actievak aan het begin van een tunnel zetten, ongeacht zijn rekruten. Je betaalt het goed dat links van het vak staat, schuift de mijnwerker een vak op als dat kan en krijgt een grondstof of een artefactkaart.
- Verborgen rekruten activeren: bereikt de mijnwerker het vak met het rekrutensymbool, dan draait iedereen met een verborgen rekruut van die factie die rekruut om. Dat geldt ook voor spelers die zelf nooit in die tunnel hebben gegraven. Heeft een rekruut een vaardigheid die met tunnels te maken heeft, dan geldt die pas vanaf de volgende keer.
- Tunnel af: bereikt de mijnwerker het eindvak, dan haal je het fiche van het exclusieve actievak weg. Vanaf dat moment mogen spelers met een actieve rekruut van die factie daar een arbeider zetten om de goederen van het andere gebied te halen. Dat vak telt niet als deel van de tunnel.
Ook als een tunnel af is, mag je de tunnelactie blijven gebruiken om een grondstof of artefact te krijgen.
Bouwplaatsen
In Euphoria, Subterra en de Wastelands liggen bij het begin zes gedekte markttegels op bouwplaatsen. Om mee te bouwen, zet je een arbeider op een vrij eenmalig actievak onder zo’n markt en betaal je de grondstof die op dat vak staat.
Een markt is af als genoeg vakken onder de markt tegelijk bezet zijn.
| Aantal spelers | Benodigde vakken |
|---|---|
| 2 tot 3 | 2 vakken naar keuze |
| 4 | 3 vakken naar keuze |
| 5 tot 6 | alle 4 vakken |
Is de markt af, dan draai je de markttegel om en schuif je hem omlaag, zodat het tijdelijke actievak eronder zichtbaar wordt. De arbeiders op de bouwplaats gaan terug naar hun eigenaars, die ze gooien en een kenniscontrole doen. Iedere speler die minstens één arbeider op de bouwplaats had, zet één ster op de markt. Dat blijft één ster, ook als je meerdere arbeiders had meegebouwd.
Je mag een arbeider van een bouwplaats terughalen voordat de markt af is. Dat vak moet dan opnieuw bezet worden en de grondstof moet opnieuw betaald worden.
Gebouwde markten en hun straffen
Een gebouwde markt mag door iedereen bezocht worden, niet alleen door de spelers die hem bouwden. Zet een arbeider op het tijdelijke actievak rechtsboven de markt, betaal de kosten op de markttegel en zet een ster op de markt. Er is geen grens aan het aantal sterren op een markt.
Elke markttegel heeft onderaan een straf. Alle spelers die geen ster op die markt hebben, krijgen die straf zolang ze daar geen ster hebben staan. Zodra je er een ster op zet, heb je geen last meer van de straf.
Voorbeeld. De straf van de Spa of Fleeting Pleasure is dat je je eigen arbeiders niet meer van een actievak mag stoten. Spelers zonder ster op de Spa kunnen dus geen tijdelijk actievak gebruiken waar al een eigen arbeider van hen staat.
Sommige straffen laten je een goed of grondstof inleveren als je een bepaald getal gooit. Je betaalt dan voor elke beschikbare arbeider die dat getal toont. Twee keer een 4 betekent dus twee keer betalen. Een arbeider die door de kenniscontrole wegloopt, telt niet mee.
Artefactmarkten
Elke factie heeft een artefactmarkt die vanaf het begin klaarstaat. Je zet er een arbeider neer en levert drie willekeurige artefactkaarten in, of twee gelijke. Je krijgt één loyaliteit voor die factie en zet een ster op de artefactmarkt. Ook hier is het aantal sterren onbeperkt.
Voorbeeld. Bij de Free Press of Harsh Reality lever je drie willekeurige of twee gelijke artefacten in. Je krijgt één Subterran-loyaliteit en zet een ster op de Free Press.
Icarus
De Icarites graven niet en bouwen niet. Hun vier markten staan vanaf het begin open.
- Breeze Bar: betaal één goed dat geen bliss is plus één bliss. Je krijgt één Icarite-loyaliteit en een artefactkaart.
- Sky Lounge: betaal één goed dat geen bliss is plus één bliss. Je krijgt één Icarite-loyaliteit en twee grondstoffen naar keuze.
- Nimbus Loft: betaal drie grondstoffen naar keuze. Je krijgt één Icarite-loyaliteit en zet een ster op de Nimbus Loft.
- Three Sheets to the Wind Saloon: de artefactmarkt van Icarus. Lever drie willekeurige of twee gelijke artefacten in, krijg één Icarite-loyaliteit en zet een ster op de saloon.
Verborgen Icarite-rekruten worden alleen actief als het Icarite-loyaliteitsspoor de derde trede bereikt.
De bazaar
Bovenaan het bord liggen vier open artefactkaarten in een rij. Krijg je een artefact, dan kies je een van die vier kaarten. Van de trekstapel nemen mag niet. De meest rechtse kaart is gratis. Voor de andere betaal je de goederen die erboven staan.
Na het nemen van een artefact schuif je de kaarten links van het lege vak een plaats naar rechts. Leg daarna de bovenste kaart van de stapel open op het meest linkse vak. Krijg je in één beurt meerdere artefacten, dan doe je dit na elk artefact.
Is de stapel op, dan schud je de aflegstapel tot een nieuwe stapel. Kan dat niet, dan blijft de rij onvolledig tot er weer kaarten op de aflegstapel komen.
Loyaliteitssporen
Elke factie heeft een loyaliteitsspoor met een voortgangsfiche. Krijgt een speler loyaliteit voor een factie, dan schuift het fiche van die factie één vak op. Het spoor is van iedereen, maar alleen spelers met een actieve rekruut van die factie krijgen de bonussen. De bonussen tellen op. Ook als het fiche voorbij een trede is, blijf je de bonussen van die trede krijgen.
| Factie | Eerste trede (vak 2 en verder) | Tweede trede (vak 5 en verder) | Derde trede (vak 8 en verder) | Vierde trede (vak 11) |
|---|---|---|---|---|
| Icarus | 1 extra bliss bij de Cloud Mine | 1 artefact als je een ster in Icarus plaatst | Alle verborgen Icarite-rekruten worden actief | Ster op elke actieve Icarite-rekruut |
| Euphoria | 1 extra energie bij de Generator | Goud en artefact bij de Euphorian-tunnel | Alle verborgen Euphorian-rekruten worden actief | Ster op elke actieve Euphorian-rekruut |
| Wastelands | 1 extra voedsel bij de Farm | Klei en artefact bij de Wastelander-tunnel | Alle verborgen Wastelander-rekruten worden actief | Ster op elke actieve Wastelander-rekruut |
| Subterra | 1 extra water bij de Aquifer | Steen en artefact bij de Subterran-tunnel | Alle verborgen Subterran-rekruten worden actief | Ster op elke actieve Subterran-rekruut |
Een paar aandachtspunten.
- De bonus van de eerste trede krijg je pas de volgende keer dat je het productiegebied gebruikt. Duwt je eigen loyaliteit het spoor naar die trede, dan geldt de bonus dus nog niet bij die plaatsing. Leg een loyaliteitsbonusfiche op het productiegebied als geheugensteuntje.
- Bij de tweede trede krijg je in de tunnel een grondstof en een artefact in plaats van een van beide.
- Zijn je twee actieve rekruten van dezelfde factie, dan krijg je de bonussen van de eerste drie treden niet dubbel.
- Bij de vierde trede zet iedere speler een ster op elke actieve rekruut van die factie. Per rekruut kan er maar één ster op.
Rekruten
Je rekruten geven je een vaardigheid en bepalen bij welke facties je hoort. Alleen een actieve rekruut telt. Een verborgen rekruut doet niets tot hij omgedraaid wordt via de tunnel of de derde trede van het loyaliteitsspoor. Daarna gebruik je zijn vaardigheid en krijg je de bonussen van zijn loyaliteitsspoor.
- Veel rekruten laten je iets ruilen. Zo’n ruil doe je één keer per keer dat de vaardigheid in werking treedt. Je kunt dus niet onbeperkt kennis ruilen voor kaarten.
- Een vaardigheid die je een arbeider laat opofferen, mag je niet gebruiken als je daardoor geen arbeiders meer overhoudt. Een geofferde arbeider zet je naast het bord. Hij telt niet als weggelopen arbeider.
- Vraagt een vaardigheid om de hoogste of laagste kennis, dan moet je arbeider die positie alleen bezetten. Bij gelijke stand telt het niet.
- Je mag geen vaardigheden combineren die het trekken van kaarten beïnvloeden.
- Je mag geen vaardigheid gebruiken die je moreel of kennis zou laten betalen als je daardoor onder het minimum van dat spoor komt.
- Geeft een rekruut je iets als je een andere arbeider wegstoot, dan gebeurt het wegstoten (en een eventuele ruil) eerst. Daarna voer je de rest van de actie uit.
- Verwijst een rekruut naar het hebben van een grondstof, dan bedoelt hij “als je geen enkele grondstof hebt, krijg je deze bonus”.
- Factieloze rekruten herken je aan de zwarte achtergrond achter de naam. Ze horen bij geen enkele factie, geven geen bonussen van een loyaliteitsspoor en kunnen niet geactiveerd worden. Hun vaardigheid is daarom sterker dan die van gewone rekruten.
Einde van het spel
Plaatst een speler zijn negende ster, dan krijgt iedereen nog één laatste beurt, ook de speler die net zijn negende ster plaatste. In die laatste beurt mag je nog je tiende ster plaatsen. Meer dan tien kan niet.
De speler met de meeste geplaatste sterren wint. Bij gelijkspel wint de speler met het hoogste moreel. Is het dan nog gelijk, dan wint de speler met de laagste kennis. Staan spelers daarna nog steeds gelijk, dan delen ze de overwinning.
Je plaatst sterren op deze plekken.
- Op een gebouwde markt, door mee te bouwen of door de actie van die markt te gebruiken.
- Op een artefactmarkt.
- Op de Nimbus Loft.
- Op een rekrutenkaart, als de factie van die rekruut de vierde trede van het loyaliteitsspoor bereikt (maximaal één per rekruut).
Solospel en spel met de Automa
Met de Automa speel je alleen of met z’n tweeën tegen twee kunstmatige tegenstanders, de zwarte en de witte Automa. Zij nemen de plaats in van echte spelers en tellen mee voor het aantal spelers. Alle gewone regels blijven gelden, behalve waar de Automa-regels iets anders zeggen. Jij en je medespeler spelen helemaal volgens de gewone regels.
Voorbereiding met de Automa
- Bereid het spel voor zoals voor drie spelers (solo) of vier spelers (met z’n tweeën).
- Haal de markten Dilemma’s Prison en Fountain of Wishful Thinking uit het spel.
- Haal deze acht rekruten uit het spel: Amanda the Broker, Ben the Ludologist, Josiah the Hacker, Khaleef the Bruiser, Lee the Gossip, Maxime the Ambassador, Phil the Spy en Rebecca the Peddler. Ze zijn gemarkeerd met het Automa-symbool.
- Geef elke Automa een eigen plek op tafel met vier arbeiders (gegooid) en tien sterren in zijn kleur. De Automa’s spelen na de menselijke spelers, eerst zwart en dan wit.
- Verdeel de Automa-kaarten in vier stapels op basis van de kleur van het vakje linksboven. Groen (met een S), zwart (B), wit (W) en roze (D). Schud elke stapel apart.
- Maak drie gedekte stapels. Op het gemiddelde niveau bestaat de Automa-stapel uit 6 groene kaarten en bestaan de twee aanvulstapels elk uit 2 groene, 1 zwarte, 1 witte en 1 roze kaart. De overige Automa-kaarten gaan terug in de doos.
- Schud de drie stapels en leg de twee aanvulstapels apart.
- Draai de bovenste kaart van de Automa-stapel open en leg hem rechts naast de stapel, met plaats voor één kaart ertussen. Dat is de ondersteuningskaart voor de eerste beurt.
- Kies de factie van de Automa’s nadat jij je rekruten hebt gekozen. Schud de vier factie/strafkaarten. Speel je solo, trek dan voor de zwarte Automa kaarten tot je een factie hebt die verschilt van die van je twee rekruten. Doe daarna hetzelfde voor de witte Automa. Speel je met twee spelers, trek dan gewoon één kaart per Automa. Leg de kaart met de kant zonder straf naar boven. De kant met de zes-ogen is de strafkant. Ongebruikte factie/strafkaarten gaan terug in de doos.
Wat de Automa wel en niet doet
- Een Automa heeft geen moreel, geen kennis en geen rekruten.
- Hij betaalt nooit kosten. Van een actievak krijgt hij alleen sterren plaatsen, mijnwerkers opschuiven en loyaliteitssporen opschuiven.
- Hij doet nooit een kenniscontrole.
- Hij zet nooit meer dan één arbeider per beurt in.
- Hij stoot wel arbeiders weg en haalt arbeiders terug zoals normaal. Teruggehaalde arbeiders gooit hij ook gewoon.
Loyaliteit van de Automa
Het factiesymbool op de factie/strafkaart is de factie van de Automa. De eerste keer dat rekruten van die factie geactiveerd zouden worden, via het loyaliteitsspoor of via een tunnel, zet de Automa één ster naast het loyaliteitsspoor. Bereikt die factie de laatste trede, dan zet hij er nog één bij.
Strafmarkten voor de Automa
Elke gebouwde markt waar een Automa geen ster op heeft, is voor hem een strafmarkt. Zolang een Automa minstens één strafmarkt heeft, ligt zijn factie/strafkaart met de strafkant naar boven. Anders ligt de kant zonder straf boven.
Ligt de strafkant boven, dan gaat elke arbeider die de Automa als 6 gooit meteen op die kaart. Daar is hij niet beschikbaar. Het kan gebeuren dat al zijn arbeiders daar liggen. Arbeiders die al een 6 toonden toen de kaart werd omgedraaid, verplaats je niet. Haalt de Automa arbeiders terug, dan haalt hij ook de arbeiders op de kaart terug en gooit hij ze mee. Draait de kaart terug naar de kant zonder straf, dan blijven de arbeiders erop liggen tot de Automa zijn arbeiders terughaalt.
Automa-kaarten
Automa-kaarten gebruik je altijd in paren. De linkerkaart is de actiekaart, waarvan je alleen de rechterhelft gebruikt. De rechterkaart is de ondersteuningskaart, waarvan je alleen de linkerhelft gebruikt. Samen vormen die twee helften het middenstuk dat deze beurt telt.
- In het middenstuk zit het plaatsingsvak. De zwarte rij is voor de zwarte Automa, de witte rij voor de witte Automa. Elke rij combineert een actiesymbool (op de actiekaart) met een factiesymbool (op de ondersteuningskaart).
- Het paarse vak bovenaan laat zien welk artefact uit de bazaar verdwijnt.
- Een kampsymbool (een driehoekje) in het groene vak bepaalt of een Automa een arbeider laat staan als hij arbeiders terughaalt.
De beurt van de Automa’s
De Automa’s spelen samen na alle menselijke spelers, met hetzelfde kaartenpaar.
- Kaart trekken. Leg de ondersteuningskaart af en schuif de actiekaart van de vorige beurt naar rechts. Die wordt de nieuwe ondersteuningskaart. Is de Automa-stapel leeg, verzamel dan alle Automa-kaarten van deze ronde door de stapel, voeg de kaarten van één aanvulstapel toe als die er nog is en schud alles tot een nieuwe stapel. Trek daar een ondersteuningskaart van. Trek daarna een kaart en leg die links van de ondersteuningskaart als actiekaart.
- Bazaar. Staat er een bazaarsymbool, leg dan het aangegeven artefact uit de bazaar af en vul de bazaar aan zoals normaal. Er verdwijnt maar één artefact, niet één per Automa.
- Beurt van de zwarte Automa. Hij haalt arbeiders terug of zet één arbeider in.
- Beurt van de witte Automa. Hij haalt arbeiders terug of zet één arbeider in.
Arbeiders terughalen
Een Automa haalt zijn arbeiders terug als hij geen beschikbare arbeiders heeft. Hij doet dat ook als hij precies één beschikbare arbeider heeft en zijn actie een productiegebied of een van de twee tunnelacties is, omdat hij daarmee geen ster kan plaatsen.
- Arbeiders op bouwplaatsen laat hij altijd staan.
- Staat er een kampsymbool op de ondersteuningskaart, dan laat hij ook één arbeider staan op een productiegebied van een andere factie dan de zijne, als er zo’n arbeider is. Dat doet hij alleen als hij dan nog minstens één arbeider terughaalt.
- Komen meerdere arbeiders daarvoor in aanmerking, dan laat hij de arbeider met de hoogste kennis staan. Bij gelijkstand gebruik je de gebiedsvolgorde (zie verderop).
Controleer na het gooien of teruggehaalde arbeiders met een 6 op de factie/strafkaart moeten.
Een arbeider inzetten
Heeft een Automa minstens één beschikbare arbeider en haalt hij niets terug, dan zet hij een arbeider in. Kijk naar zijn rij in het plaatsingsvak. Het actiesymbool bepaalt het soort actievak. Het factiesymbool bepaalt de factie. Dat kan een van de vier facties zijn of het Automa-symbool, dat staat voor de eigen factie van de Automa.
De Automa zet altijd zijn beschikbare arbeider met de hoogste kennis in. De enige uitzondering is het productiegebied van zijn eigen factie. Daar zet hij zijn arbeider met de laagste kennis neer.
Volgorde bij keuzes
Bij artefactmarkten, bouwplaatsen en gebouwde markten heeft een Automa vaak meerdere geldige vakken, soms in verschillende gebieden.
- Gebiedsvolgorde: begin bij het gebied van het factiesymbool op de ondersteuningskaart en ga dan rond in de volgorde Icarus, Euphoria, Wastelands, Subterra en weer terug naar Icarus. Het eerste gebied met een geldig vak wordt gekozen.
- Marktvolgorde: blijven er daarna nog meerdere bouwplaatsen of gebouwde markten over, dan kiest de Automa het vak dat het meest rechts op het bord ligt.
Acties van de Automa
Productiegebied. De Automa zet een arbeider in het productiegebied van de factie op de kaart. Is dat zijn eigen factie, dan gebruikt hij zijn arbeider met de laagste kennis.
Tunnel + Breeze Bar en Tunnel + Sky Lounge. Alle tunnelvakken zijn geldig. Daarnaast is bij het ene symbool de Breeze Bar geldig en bij het andere de Sky Lounge.
Artefactmarkt. Loop deze mogelijkheden van boven naar beneden af tot er minstens één geldig vak is.
- Een bouwplaats waar al een arbeider staat. De Automa zet een arbeider op het meest rechtse vrije vak. Maakt hij daarmee de markt af, dan zet hij een ster op die markt.
- Een artefactmarkt in een gebied met een strafmarkt. De Automa zet een arbeider op de artefactmarkt en een ster op de strafmarkt.
- Een willekeurige artefactmarkt. De Automa zet een arbeider en een ster op die artefactmarkt.
Bouwen of gebouwde markt. Loop deze mogelijkheden van boven naar beneden af tot er minstens één geldig vak is.
- Een bouwplaats waar al een arbeider staat. De Automa zet een arbeider op het meest rechtse vrije vak. Maakt hij daarmee de markt af, dan zet hij een ster op die markt.
- Een bouwplaats zonder arbeiders. De Automa zet een arbeider op het meest rechtse vak.
- Een strafmarkt. De Automa zet een arbeider en een ster op die markt.
- Een willekeurige gebouwde markt. De Automa zet een arbeider op het meest rechtse marktvak en een ster op die markt.
Moeilijkheidsgraden
Je stelt de moeilijkheid in via de samenstelling van de stapels.
| Niveau | Automa-stapel | Elke aanvulstapel |
|---|---|---|
| Beginner | 8 groen | 2 groen, 1 zwart, 1 wit, 1 roze |
| Gemiddeld | 6 groen | 2 groen, 1 zwart, 1 wit, 1 roze |
| Ervaren | 5 groen | 2 groen, 1 zwart, 1 wit, 1 roze |
| Veteraan | 4 groen | 1 groen, 1 zwart, 1 wit, 1 roze |
| Expert | 4 groen, 1 zwart, 1 wit | 1 groen, 1 zwart, 1 wit, 1 roze |
| I Want To Cry | 4 groen, 1 zwart, 1 wit | 1 zwart, 1 wit, 1 roze |
Variant voor solospel
Speel je solo, dan mag je de factie/strafkaarten voor de Automa’s ook trekken zonder rekening te houden met de facties van je rekruten en van de andere Automa. Volgens de ontwerpers levert dat interessante combinaties op, maar wordt het spel er wisselvalliger van.
